Αρχική MAG24 TV Φεστιβάλ Επιδαύρου: Είδαμε τον «Προμηθέα Δεσμώτη» σε σκηνοθεσία Σταύρου Τσακίρη (ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ /...

Φεστιβάλ Επιδαύρου: Είδαμε τον «Προμηθέα Δεσμώτη» σε σκηνοθεσία Σταύρου Τσακίρη (ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ / ΒΙΝΤΕΟ)

Με την παράσταση «Προμηθέας Δεσμώτης» του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, σε σκηνοθεσία Σταύρου Τσακίρη, ολοκληρώθηκαν οι παραστάσεις στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου για φέτος.  Είναι η πρώτη φορά που επιλέγεται μια γυναίκα να ενσαρκώσει το ρόλο του Προμηθέα.

Στην τραγωδία αυτή, ο Αισχύλος πραγματεύεται την ηρωική αντίσταση του αλυσοδεμένου στον Καύκασο Προμηθέα να υποκύψει στο θέλημα του Δία.  Ο πυρήνας του έργου αφορά σε έναν ασταμάτητο αγώνα κατά της δύναμης της αυθαίρετης, τυραννικής εξουσίας η οποία εδώ συμβολίζεται στο πρόσωπο του Δία.

Ο Σταύρος Τσακίρης, όπως ο ίδιος είπε, επέλεξε μια γυναίκα να ενσαρκώσει έναν αντρικό ρόλο γιατί:  «Ο Προμηθέας είναι άνθρωπος-Θεός. Ένας έκπτωτος άγγελος. Δεν είναι ούτε άντρας, ούτε γυναίκα. Είναι αυτός/αυτή που αρνήθηκε τον όποιον διαχωρισμό ανάμεσα στους ανθρώπους. Τους αγάπησε και τους υπερασπίστηκε. Θρηνεί για τη γήινη μοίρα τους, που είναι ο Θάνατος. Μια μοίρα κοινή για όλους».

Ο Προμηθέας, σύμφωνα με το μύθο, είναι ένας Τιτάνας που έκλεψε από τους Θεούς τη φωτιά και την πρόσφερε στους ανθρώπους.  Έτσι θα περίμενε κανείς στο ρόλο του Προμηθέα να δει έναν πληθωρικό άντρα που θα «γεμίσει» τη σκηνή με το ανάστημά του, όμως ο Σταύρος Τσακίρης, επέλεξε μια ιδιαίτερα μικρόσωμη πρωταγωνίστρια όπως η Κάθριν Χάντερ.  Το συγκλονιστικό για όλους μας ήταν πως η Χάντερ «γέμιζε» τη σκηνή με ένα ηθικό ανάστημα που πήγαζε από μέσα της, μια πληθωρικότητα και μια σαρωτική εσωτερική δύναμη, που έδωσε στον ρόλο του Προμηθέα την επιβλητικότητα που του αρμόζει.

Η ελληνικής καταγωγής, Κάθριν  Χάντερ, ενώ γνωρίζει πολύ καλά ελληνικά, δυσκολεύτηκε στο συγκεκριμένο κείμενο, καθώς όπως και η ίδια δήλωσε, οι περισσότερες λέξεις της ήταν άγνωστες.  Παρόλα αυτά, η ερμηνεία της ήταν συγκλονιστική και η άρθρωσή της υποδειγματική, ενώ ήδη από την ιδιαίτερη έναρξη της παράστασης (με το χορό να αφήνει πάνω στις κερκίδες του σκηνικού ένα δεμένο σακί που κυλάει ως το κέντρο της ορχήστρας για να ανακαλύψουμε αργότερα πως μέσα εκεί βρίσκεται ο Προμηθέας) αντιλαμβανόμαστε πως η πλαστικότητα στην κίνηση της Χάντερ και το «τσαλάκωμά» της πάνω στη σκηνή συνηγορούν σε ένα μοναδικό ερμηνευτικό σύνολο.

Ο σκηνοθέτης τοποθετεί τους ήρωές του σ’ ένα παγωμένο τοπίο διαμορφωμένο όπως το κοίλο ενός αρχαίου θεάτρου όπου δεσπόζει ένας κόκκινος στύλος, μια σπουδαία σκηνική εγκατάσταση του Κώστα Βαρώτσου όπου οι υποβλητικοί φωτισμοί του Σάκη Μπιρμπίλη είναι κάτι περισσότερο από εξαιρετικοί.

Συγκλονιστικός στην ερμηνεία του ο Νικήτας Τσακίρογλου, που κρατά το ρόλο του αφηγητή (Ο Παλαιός των Ημερών, όπως τον ονόμασε ο σκηνοθέτης, αναθέτοντάς του κομμάτια που κανονικά ανήκουν στο Χορό) και με συνέπεια και δωρικότητα μας οδήγησε στην συνειδητοποίηση της σημαντικότητας των πράξεων του Προμηθέα αλλά και του πόσο ο ήρωας αγαπά τους ανθρώπους και αποστρέφεται κάθε είδους αυθεντία και τυραννία.  Χαρακτηριστικά θα αναφέρουμε ότι στο τέλος της παράστασης, ειδικά ο Τσακίρογλου, αποθεώθηκε από το κατάμεστο θέατρο και από τους θεατές που χειροκροτούσαν όρθιοι για πάνω από 5 λεπτά.

Όλες οι ερμηνείες ήταν εξαιρετικές, λιτές και στιβαρές, λατρέψαμε τον Δημήτρη Πιατά ως Ήφαιστο, που έδωσε μια πιο συμπονετική χροιά στο ρόλο του, ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης μας εξέπληξε ευχάριστα με την επιβλητικότητά του και την αυστηρότητά του ως Κράτος, ο σπουδαίος Γεράσιμος Γεννατάς, ως Ωκεανός, παρόλο που εμφανίζεται πολύ λίγο, άφησε ανεξίτηλα το σημάδι του στη μνήμη μας ως μια από τις κορυφαίες στιγμές της παράστασης.  Ξεχωρίσαμε ιδιαίτερα την αιθέρια, όσο και η παρουσία της, ερμηνεία της Πέγκυς Τρικαλιώτη στο ρόλο της Ιώς όπου κατάφερε να αποδώσει την απόγνωση και το σπαραγμό της ηρωίδας χωρίς να καταφύγει σε υπερβολές.

Στις εξαιρετικές χορογραφίες από τον Marcello Magni, οι ηθοποιοί κινούνται σε πλήρη αρμονία, ακριβώς όπως θα περιμέναμε από τα μυθικά πλάσματα που ενσαρκώνουν.  Ο χορός, σε ένα εντυπωσιακό σκηνοθετικό εύρημα, κρατάει τεράστια βιβλία, που γυρίζοντάς τα στην εκάστοτε σελίδα, με το χρώμα αυτής και την κίνησή του προσομοιάζει το πέταγμα των πουλιών, τους κυματισμούς του Ωκεανού, την φωτιά που συνοδεύει τον Ήφαιστο, τον κεραυνό του Δία για να αναγγείλει την είσοδο του αγγελιοφόρου του, Ερμή, ενώ τα ίδια αυτά βιβλία, γίνονται το πορφυρό μονοπάτι στο οποίο οδηγείται ο Προμηθέας μετά την τελική του καταβαράθρωση από την επέμβαση του Δία.

Ο σημαντικός ενδυματολόγος Γιάννης Μετζικώφ φρόντισε με τα κοστούμια του να υπογραμμίζει τον εκάστοτε ρόλο αλλά και να περνάει τα μηνύματα του κειμένου ουσιαστικά, χωρίς περιττούς εντυπωσιασμούς.

Οι μουσικές που επιλέχθηκαν για την παράσταση είναι λαϊκές μουσικές από τον Καύκασο, την Ελλάδα, την Ανατολή, αλλά και σύγχρονες.  Αποτελούν, σύμφωνα με το σκηνοθέτη, μια κιβωτό, απόηχο ενός κόσμου που επιμένει να υμνεί τη ζωή, με αποκορύφωμα το ελληνικό παραδοσιακό τραγούδι που ακούγεται στο τέλος από το στόμα ενός μικρού παιδιού και εντείνει τη μυστικιστική εκείνη στιγμή της σιωπής που παρεμβάλλεται ανάμεσα στα τελευταία λόγια της παράστασης και το ξέσπασμα του χειροκροτήματος.

Ο Προμηθέας Δεσμώτης είναι ένα βαθειά επαναστατικό έργο και η διαχρονικότητα του κειμένου είναι ανατριχιαστική.  Όπως ο σκηνοθέτης αναφέρει στο εισαγωγικό του σημείωμα, επεδίωξε «οι ρόλοι του Κράτους και της Βίας να περάσουν τη διάσταση του Φόβου όπως έχει εγκατασταθεί γύρω μας και μέσα μας, διογκωμένος από τις εξουσίες προς όφελός τους».  Συνεχίζει ότι θα πρέπει να «διεκδικήσουμε να ζήσουμε ειρηνικά και δίκαια μια ζωή ισότιμη με τους άλλους ανθρώπους» και καταλήγει πως «Η φωτιά που έκλεψε ο Προμηθέας είναι το φως που συνεχίζει να καίει και να πυροδοτεί τις ελπίδες μας για ένα αλλιώτικο κόσμο».

Η παράσταση «Προμηθέας Δεσμώτης» του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, μετά την πρεμιέρα της στην Επίδαυρο στις 9 και 10 Αυγούστου, περιοδεύει σε ανοιχτά θέατρα σε όλη την Ελλάδα.

Όλγα Καλογήρου

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.